تغذیه و زوال عقل ( آلزایمر)

براساس اطلاعات موجود تخمین زده می شود که در هر 3 ثانیه یک نفر در جهان به بیماری آلزایمز مبتلا می گردد و در صورت عدم اتخاذ اقدامات مناسب، شمار مبتلایان به این بیماری تا سال 2030 میلادی به عدد بسیار نگران کننده 65 میلیون نفر افزایش خواهد یافت .بیماری آلزایمر نوعی از زوال عقل محسوب میشود و با علائمی همچون از دست دادن حافظه، مشکل در برقراری ارتباط، تغییرات روانی، تغییرات شخصیتی و ضعف در قوه تشخیص شناخته میشود.

مهمترین عوامل خطرزا در بروز بیماری آلزایمر شامل سن، سابقه خانوادگی و وراثت هستند اما در عین حال عوامل متعدد دیگری نظیر تغذیه وجود دارند که احتمال ابتلا به آلزایمر را افزایش میدهند و از این رو این بیماری با انتخاب الگوی تغذیه ای و رفتاری سالم و سلامت بخش در زندگی ارتباط بسیار نزدیک دارد. از این رو بر آن شدیم به بهانه روز جهانی آلزایمر در این شماره مجله دانستنی ها به بررسی نقش تغذیه در بروز و پیشگیری از بیماری آلزایمر بپردازیم .

بررسی های علمی و مطالعات صورت گرفته بیانگر این موضوع می باشند که در عین حال که مصرف گروهی از مواد غذایی موجب تقویت حافظه می گردد، گروهی دیگر می تواند موجبات افزایش خطر ابتلا به بیماری آلزایمر را فراهم آورده و با توجه به اثرگذاری آن ها در بروز سایر مشکلات مرتبط با سلامت ، محدود نمودن این مواد غذایی آسیب رسان در برنامه تغذیه ای امری ضروری می باشد .

امروزه نقش و اهمیت تغذیه مناسب و سلامت بخش در تضمین سلامت بر هیچ کس پوشیده نمی باشد . تغذیه مناسب سبب بهبود عملکرد قلب گردیده و خطر ابتلا به سرطان و دیابت را به میزان قابل توجهی کاهش داده و نقش قابل توجهی در سلامت ذهن دارد . در همین راستا نتایج تحقیقات صورت گرفته به خوبی موید نقش و تاثیر تغذیه نامناسب بر احتمال بروز و توسعه بیماری آلزایمر می باشد .

چرا بعضی از گروه های غذایی سبب زوال حافظه می گردند ؟

پاسخ این سوال بسیار ساده می باشد . مغز نیز مانند سایر ارگان های بدن به منظور عملکرد صحیح و مناسب به سوخت و غذای خاص خود نیاز دارد. این سوخت شامل روغن های سلامت بخش ، میوه و سبزیجات، پروتئین ها و مقادیر کافی املاح و ویتامین ها می باشد . مصرف مقادیر اندک و کمتر از حد مورد نیاز از این مواد غذایی سلامت بخش و مقادیر فراوان کربوهیدرات های پیچیده، غذاهای فرآوری شده نظیر سوسیس و کالباس و محصولات حاوی نمک و شکر فراوان سبب تحریک تولید سم در بدن و به تبعیت از آن بروز مشکلات فراوان و بیماری های متعدد می گردد . این سموم تولید شده می توانند موجب التهاب، ایجاد پلاک در مغز و در نهایت اختلال عملکردی آن شوند . نکته ای که باید بدان توجه نمود این است که عوارض اشاره شده تنها مختص سالمندان نبوده و برای همه افراد و در همه گروه های سنی می تواند صادق باشد

غذاهایی که سبب زوال حافظه می گردند :

متاسفانه گروه های غذایی که از آن ها به عنوان تضعیف کننده حافظه یاد می شود به میزان بسیار قابل توجهی و بعضا به صورت جز اصلی و ثابت در سبد غذایی ایرانیان یافت می شوند . نان های سفید فاقد سبوس ، سوسیس و کالباس،گوشت های عمل آوری شده و ...... از شاخص ترین مواد غذابی شناخته شده مرتبط با بیماری آلزایمر می باشند .

لیست محصولات غذایی تضعیف کننده حافظه :

• گوشت های عمل آوری شده (نظیر سوسیس و کالباس، همبرگر و ....) : علت خطرزایی این گروه های غذایی به وجود ماده نیتروزآمین ( فراورده جانبی که موجب تولید چربی های سمی در کبد می گردد ) در محصولات حاوی نگهدارنده نیتریت و همچنین نمک و چربی بسیار بالا در فرمولاسیون می باشد
• مشروبات الکلی و آبجو : الکل و نیتریت موجود در این نوشیدنی ها به میزان بسیار قابل توجهی با بروز بیماری آلزایمر مرتبط می باشد .
• ترکیبات بر پایه غلات تصفیه شده (بدون سبوس ): (نظیر نان های سفید ،برنج سفید و ... ). مصرف مستمر این گروه های غذایی به علت مقدیر بالای کربوهیدرات و کم فیبر ، سبب افزایش تولید انسولین در بدن و ارسال ترکیبات سمی به مغز می گردد .
• ذرت مخصوص مایکرویوو : این محصول حاوی مواد ترکیبی و طعم دهنده دیاستیل بوده که این ترکیب ممکن است موجب افزایش تولید پلاک های آمیلوئید در مغز گردد . تحقیقات متعدد این پلاک را با بیماری آلزایمر مرتبط دانسته اند .

مواد غذایی تقویت کننده حافظه :

همان طور که می دانیم تغییر در عادات تغذیه ای به سمت الگوهای سلامت بخش به هیچ وجه امری ساده نبوده اما در راستای تضمین سلامت و بهبود کیفیت زندگی بسیار ضروری و اجتناب ناپذیر می باشد . به منظور تقویت حافظه افزایش مصرف گروه های غذایی زیر در برنامه غذایی روزانه توصیه می گردد :

• سبزیجات برگی شکل
• گردو و مغزهای خوراکی
• شیر و فرآورده های لبنی کم چرب
• غلات کامل (سبوس دار)
• ماهی سالمون، قزل آلا و دیگر فرآورده های دریایی
• توت ها و میوه های تیره پوست
• قهوه و شکلات
• روغن زیتون فرا بکر

---

Reference:

Alzheimers net,available from ;

http://www.alzheimers.net/2014-01-02/foods-that-induce-memory-loss/

شش محصول غذایی را بیش از حد نخورید...