اختلال دو قطبی

اختلال دوقطبی، همچنین به عنوان بیماری افسردگی-مانیک نامیده می شود؛ یک اختلال مغزی است که باعث تغییرات غیرمعمول در حالت خلقی، انرژی، سطح فعالیت و توانایی انجام کارهای روزمره در فرد می شود.

افراد مبتلا به اختلال دوقطبی معمولا دارای دو فاز یا سیکل خلق و خو هستند:

افسردگی – خلق و خوی پایین و بی حوصله

مانیا - خلق و خوی بالا

علت اختلال دوقطبی:

علت دقیق اختلال دوقطبی ناشناخته است. اگر چه اعتقاد بر این است که برخی موارد می توانند شروع کننده یک سیکل را باشند مانند: استرس شدید، مشکلات جدی و رویدادهای در حال تغییر زندگی، در کنار عوامل ژنتیکی و شیمیایی.

علت فیزیولوژیکی این بیماری به عدم تعادل مواد شیمیایی در مغز مخصوصا انتقال دهنده عصبی دوپامین مربوط می شود. این مواد شیمیایی به سلول ها اجازه می دهد تا با یکدیگر ارتباط برقرار کنند و نقش مهمی در همه کارکردهای مغز، از جمله حرکت، احساس، حافظه و احساسات بازی می کنند.

علائم اختلال دوقطبی:

علائم اختلال دوقطبی بستگی به خلق و خوی فرد دارد. برخلاف نوسانات خلقی ساده، هر سیکل شدید این بیماری ممکن است هفته ها یا ماه ها طول بکشد، و بعضی افراد ممکن است اغلب خلق و خوی طبیعی را تجربه نکنند.

فاز مانیک: این فاز باعث می شود که فرد در زمان های مختلف احساسات غیرطبیعی و مداوم غرور، شادی، عصبانی، بیش فعالی، تحریک پذیری و غیر منطقی داشته باشد. این احساسات حداقل یک هفته طول می کشد و ممکن است به اندازه کافی شدید باشد که فرد مجبور به بستری در بیمارستان شود. سایر علائم ممکن است عبارت باشند از:

● احساس قدرت ویژه و برتری

● کاهش نیاز به خواب، بی قرار بودن

● صحبت کردن بیش از حد

● افزایش فعالیت

● عدم توجه و تمرکز

● خندیدن یا شوخی نامناسب یا جدل زیاد

● خرج کردن هزینه های غیرمنطقی

فاز افسردگی: افراد مبتلا به افسردگی بسیار غمگین هستند و در انجام امور عادی مانند حمام کردن، لباس پوشیدن و پخت و پز مشکل دارند. فرد در طی یک دوره افسردگی، ممکن است بیشتر روز غمگین باشد یا در هیچ فعالیتی شرکت نکند. سایر علائم ممکن است عبارت باشند از:

● کاهش یا افزایش وزن (به علت تغییر در میزان خوردن)

● کم خوابی یا خوابیدن بیش از حد

● زود رنجی

● خستگی، از دست دادن انرژی، کندی

● احساس بی ارزش بودن یا گناه

● دشواری در تمرکز و تصمیم گیری

● تفکرات مکرر مرگ یا خودکشی

درمان:

درمان به بسیاری از افراد حتی در موارد شدید بیماری کمک می کند تا کنترل بیشتری بر تغییرات خلق و خو و سایر علائم دوقطبی خود داشته باشند. یک برنامه درمانی موثر معمولا ترکیبی از دارو و روان درمانی است. اختلال دوقطبی یک بیماری مادام العمر است.یعنی فازهای مانیک و افسردگی در طول زمان تکرار می شوند.

داروها:

انواع مختلف داروها می توانند به کنترل علائم اختلال دوقطبی کمک کنند. فرد ممکن است قبل از رسیدن به بهترین دارو به تعویض چندین داروی مختلف نیاز داشته باشد.

داروهایی که معمولا برای درمان اختلال دوقطبی استفاده می شود عبارتند از:

• تثبیت کننده های خلق و خو
• آنتی سایکوز یا ضدجنون ها
• داروهای ضد افسردگی

لیتیوم :

این دارو سال هاست برای درمان مانیا استفاده شده است. مطالعات نشان می دهد که لیتیوم ممکن است خطر ابتلا به خودکشی یا صدمه به خود را کاهش دهد. عوارض جانبی رایج لیتیوم میتواند شامل تکرر ادرار ، لرزش، مدفوع شل ، تفکر دشوار و افزایش وزن باشد. مشکلات کلیوی، نوسانات ریتم قلب یا اختلال در عملکرد تیروئید ممکن است در افرادی که لیتیوم را برای مدت طولانی مصرف می کنند رخ دهد.