تغذیه دانش آموزان در مدرسه - باید و نباید های تغذیه ای

سال هایی که کودک در مدرسه, ی ابتدایی می گذراند، از نظر تغذیه,, دوره مهمی است، زیرا رشد کودک در این سنین ادامه دارد، اگرچه سرعت رشد او کمتر از سال های اول زندگی است، ولی باید, توجه داشت که هر مرحله از رشد، وابسته به مرحله قبل بوده و مرحله بعد را تحت تاثیر قرار میدهد. اکنون تعطیلات تابستانی به پایان رسیده است و در روزهای نخست فصل پاییز و والدین در تدارک و تامین مایحتاج و نیازهای فرزندان خود برای شروع سال تحصیلی جدید می باشند. در این خصوص توجه و تامین مناسب نیازهای تغذیه ای کودک و نوجوان از اهمیت ویژه ای برخوردار می باشد. تغذیه مناسب و سلامت بخش نقش بسیار مهمی در تامین سطح انرژی مورد نیاز، ارتقا سطح تمرکز و افزایش سطح یادگیری کودک دارد. مدرسه مکانی است که در آنجا کودک برای انتخاب سبک و شیوه های صحیح زندگی خود شروع به تصمیم گیری مستقل می کند.بچه ها در سنین دبستان دارای قدرت یادگیری بسیار قابل توجی بوده و به شدت تحت تاثیر دوستان و محیط اطراف هستند. این زمان موقعیت مناسب و مهمی برای صحبت با کودک و تشویق او در بکارگیری و پیروی از الگوهای تغذیه ای سلامت بخش می باشد.

کودکان خود را در انتخاب تغذیه سالم دخیل نمایید:

دخیل نمودن کودک در برنامه ریزی و آماده سازی بسته تغذیه ای خود برای او فرصت یادگیری در زمینه تغذیه سالم ،انگیزه بیشتر به پیروی از رژیم تغذیه ای سلامت بخش و همچنین تصمیم گیری مستقل را فراهم می آورد.

چند راهنمایی برای شرکت دادن کودک در انتخاب تغذیه سالم:

• با فرزند خود در خصوص علاقه او به انتخاب نوع مواد غذایی در بسته تغذیه ای او صحبت نمایید .همچنین در خصوص غذاهای سالم تر و مغذی تر با او بحث نموده و در نهایت با هم تصمیم نهایی را در این خصوص اتخاذ نمایید
• با مشارکت کودک لیست خرید خانه را نوشته و در هنگام خرید به او اجازه دهید که بر مبنای لیست تهیه شده، مواد خوراکی و آشامیدنی را انتخاب نماید.
• کودک خود را برای مشارکت در آماده سازی تغذیه اش تشویق نمایید .این بسیار ایده خوبی جهت مشارکت و درگیر نمودن کودک در به کارگیری تغذیه سالم و سلامت بخش و از همه مهمتر پایبندب به آن می باشد

• چه مواد غذایی را در بسته تغذیه ای کودک قرار دهیم:

اجزا اصلی و مهم بسته تغذیه ای سالم :

• میوه ها و سبزیجات تازه
• شیر ،ماست و پنیر (برای بچه های بالای دو سال لبنیات کم چرب یا با چربی کاهش یافته را را انتخاب نمایید)
• برای کودکانی که دارای عدم تحمل لاکتوز می باشند جایگزین های مناسب لبنیات مثل شیر سویا غنی شده با کلسیم و یا ماست سویا را فراهم کنید
• گوشت قرمز و جایگزین ها مناسب آن مثل تکه های مرغ لخم پخته شده - تخم مرغ آب پز و کره بادام زمینی
• غذاهای بر پایه غلات مثل حبوبات مثل نان و کراکر (غلات کامل انتخاب بسیار مناسبی می باشد.
• آب

نکاتی در خصوص انتخاب بسته های تغذیه ای سالم تر:

• اختصاص زمان مناسب و کافی به صرف صبحانه در صبح هنگام از اهمیت ویژه ای برخوردار بوده و به هیچ وجه نباید, صبحانه کودک را نادیده گرفت.صبحانه به تمرکز بیشتر کودک کمک نموده و از خستگی زودهنگام او در طول روز جلوگیری می کند.

• تکه تکه نمودن میوه های بزرگ و قرار دادن آن ها در یک ظرف مناسب به منظور آسان تر نمودن مصرف آن برای کودک مخصوصا زمانی که کودک دارای دندان لق بوده یا وقت زیاد برای خوردن غذا ندارد
• یک ساندویچ را برای زنگ تفریح اول کودک در نظر بگیرید –این کار نقش مهمی در احساس سیری او در طول روز خواهد داشت
• در آب و هوای گرم ،شیر،ماست و آب , و حتی تکه های پرتقال را به صورت منجمد در بسته تغذیه کودک قرار دهید.این عمل سبب فراهم نمودن یک میان وعده با طراوت و همچنین خنک ماندن بسته تغذیه ای می گردد
• به منظور رنگارنگ نمودن بسته تغذیه ای از انواع مختلف میوه و سبزی استفاده نمایید
• در روزهایی که کودک در مدرسه ورزش انجام می دهد سعی کند مواد غذایی پرکالری تری مثل مغزهای خوراکی را برای او در بسته تغذیه اش در نظر بگیرید

چه مواد خوراکی و آشامیدنی را در بسته تغذیه ای قرار ندهیم:

• نوشیدنی های پر قند مثل آب میوه های با شکر افزوده،نوشیدنی های ورزشی و انرژی زا،آب طعم دار و نوشابه-این نوشیدنی ها بسیار پر کالری و پر قند بوده که مصرف مداوم آن هاسبب افزایش وزن و مشکلات سلامتی برای کودک می گردد
• میوه های خشک و پاستیل ها که دارای میزان کمی فیبر بوده و همچنین سرشار از قند می باشند که به دندان های کودک چسبیده و سبب پوسیدگی آن در بلند مدت می گردد
• دسر های لبنی و شکلاتی که حاوی مقادیر فراوانی قند و چربی می باشد
• چیپس و پفک که حاوی مقادیر زیادی نمک و چربی و رنگ های مصنوعی می باشند
• نوشیدنی های حاوی قند مصنوعی

ایمنی بسته تغذیه ای :

• مواد غذایی (خصوصا انواع فسادپذیر ) برای مدت زمان طولانی (چندین ساعت) در بسته تغذیه ای قرار داشته و از این رو سرد ماندن آن در جهت پیشگیری از بروز مسمومیت غذایی حائز اهمیت می باشد
• جعبه تغذیه ای را انتخاب نمایید که عایق بوده و یا درون آن برای نگهداری بسته آب یخ زده فضای کافی داشته باشد
• همواره یک بسته آب یخ زده شده و منجمد در کنار مواد غذایی که باید سرد نگهداری شوند قرار دهید
• مواد غذایی فسادپذیر مثل لبنیات و تخم مرغ باید سرد نگهداری شده و حداکثر بعد از چهار ساعت از آماده سازی مصرف گردند . از این رو از شب قبل آنها را تهیه نموده و تا صبح آنها را در یخچال نگهداری نمایید
• از کودک خود بخواهید که جعبه غذا را در کیف خود قرار داده و آن را دور تابش نور خورشید و گرما نگهداری نماید
• هر چند وقت یکبار کیف کودکتان را بشویید تا تکه های باقیمانده و ریخته شده غذا سبب انتشار آلودگی در آن نگردد

Reference:

Better health chael,

available from: http://www.betterhealth.vic.gov.au/bhcv2/bhcarticles.nsf/pages/Healthy_eating_school_lunches?open