فواید و مضرات مصرف ماهی تیلاپیا

ماهی, تیلاپیا,، یک نوع ماهی نسبتا ارزان قیمت و خوشمزه است که امروزه توزیع و عرضه آن به خصوص به شکل فیله منجمد در کشور ما بسیار گسترده شده است . این ماهی در میان مردم در سراسر جهان طرفداران زیادی دارد؛ زیرا هم مقرون به صرفه است و هم طعم ماهی در آن چندان محسوس نیست. مطابق آمار ماهی تیلاپیا چهارمین غذای دریایی پر مصرف, در کشور آمریکا محسوب می گردد. با این حال براساس مطالعات علمی انجام شده، نگرانی هایی در زمینه نوع چربی این ماهی وجود دارد. همچنین گزارش های به دست آمده درباره ی تیلاپیای پرورشی تردید ها را درمورد مصرف آن افزایش می دهد. از این رو بسیاری از افراد ادعا میکنند که در مجموع، ماهی تیلاپیا برای سلامت انسان مضر است و نباید مصرف شود. در این شماره از مجله دانستنی های غذا و دارو تاریخچه، فواید, و مضرات, مصرف تیلاپیا را بررسی خواهیم کرد.

آشنایی اولیه با ماهی تیلاپیا :

تیلاپیا متعلق بهگونهی خاصی از ماهی های آب های شیرین است و از اعضای خانواده «سیکلید ماهیان» (cichlid) به شمار می آید. باوجود اینکه گونه ی آزاد تیلاپیا ، بومی کشورهای آفریقایی است، اما امروزه این ماهی در تمام مناطق دنیا شناخته شده است و درحال حاضر در ۱۳۵ کشور پرورش داده می شود. تیلاپیا یک ماهی پرورشی بسیار ایده آل است، زیرا به مراقبت زیاد نیاز ندارد، سریع رشد می کند و رژیم غذایی آن از سبزیجات ارزان قیمت تأمین می شود. این ویژگی های ا تیلاپیا سبب شده است، این محصول غذایی کاملا از حیث اقتصادی مقرون به صرفه باشد، به طوری که می تواند به راحتی با سایر غذاهای دریایی رقابت کند.

تیلاپیا ، یک منبع عالی از پروتئین و سایر ترکیبات مغذی

ماهی تیلاپیا منبع بسیار خوبی از پروتئین و مواد مغذی است. هر ۱۰۰ گرم تیلاپیا ، حاوی ۲۶ گرم پروتئین است. این درحالی است که فقط ۱۲۸ کالری دارد.

این ماهی همچنین سرشار از ویتامینها و مواد معدنی مانند نیاسین، ویتامین ب۱۲ ، فسفر، سلنیوم و پتاسیم است.

هر ۱۰۰ گرم از ماهی تیلاپیا شامل مواد مغذی زیر است:

• ۱۲۵ کالری؛
• کربوهیدرات ندارد؛
• ۲۶ گرم پروتئین؛
• ۳ گرم چربی؛
• نیاسین: ۲۴٪ از مقدار توصیهشدهی روزانه؛
• ویتامین ب۱۲ : ۳۱٪ از مقدارتوصیهشدهی روزانه؛
• فسفر: ۲۰٪ ازمقدار توصیهشدهی روزانه؛
• سلنیوم: ۷۸٪ ازمقدار توصیهشدهی روزانه؛
• پتاسیم: ۲۰٪ ازمقدار توصیهشدهی روزانه.

تیلاپیا منبع پروتئینی بدون چربی نیز محسوب میشود، چراکه در هر وعده ی مصرفی فقط ۳ گرم چربی دارد که بسیار ناچیز است. اما باوجود مواد مغذی زیاد و چربی بسیار کم، چه چیزی سبب نگرانی ما از مصرف ماهی تیلاپیا میشود؟ واقعیت این است که ماهی تیلاپیا حاوی انواع چربیهای زیانآور است.

نسبت امگا۶ به امگا۳ آن، می تواند باعث التهاب شود

ماهی به عنوان یکی از غذاهای سالم در دنیا شناخته شده است. یکی از دلایل اصلی این موضوع این است که ماهی هایی مانند سالمون، قزل آلا، ماهی تن و ساردین منابع غنی از چربی امگا۳ هستند. در واقع یک ماهی سالمون آزاد دارای ۲۵۰۰ میلی گرم چربی امگا۳ در هر وعده ی ۱۰۰ گرمی است.

امگا۳، چربی مفیدی است که سبب کاهش التهابات و پایین آمدن تری گلیسیرید (چربی خون) می شود. همچنین مصرف این نوع چربی، خطر ابتلا به بیماری های قلبی را کاهش می دهد.

متأسفانه ماهی تیلاپیا فقط حاوی ۲۴۰ میلی گرم چربی امگا۳ در هر وعده ی مصرفی است و این میزان حدود ده برابر کمتر از میزان موجود در ماهی سالمون است. اما این موضوع به تنهایی سبب نگرانی نمی شود؛ مشکل اینجاست که امگا۶ موجود در تیلاپیا بسیار بیشتر از مقدار امگا۳ در آن است.

درمورد چربی امگا۶ و سالم بودن آن اختلاف نظرهای زیادی وجود دارد، اما بهطور کلی بهنظر میرسد امگا۶ کمتر از امگا۳ مفید باشد. حتی برخی افراد براین باورند که امگا۶ مضر است و مصرف بیش از اندازهی آن سبب افزایش التهاب در بدن میشود.

به طور معمول توصیه می شود که تا حد امکان، نسبت امگا۶ به امگا۳ در رژیمغذایی به نسبت یک به یک وجود داشته باشد. مصرف ماهیهایی با میزان امگا۳ بالا (مانند سالمون) کمک میکند تا این نسبت در رژیم غذایی رعایت شود، اما درمورد ماهی تیلاپیا با میزان امگا۶ بسیار بالا به این نتیجه دست نخواهیم یافت.

در حقیقت بسیاری از کارشناسان براین باورند: به منظور کاهش خطر ابتلا به بیماری های التهابی مانند بیماریهای قلبی، باید از مصرف تیلاپیا پرهیز کرد.

نگرانی در خصوص روش های پرورش تیلاپیا :

از آنجا که تعداد متقاضیان ماهی تیلاپیا روند روبه رشد دارد، روش هایی برای پرورش آن ارائه می شود که هم مقرون به صرفه باشد و هم با قیمت مناسب در اختیار مشتریان قرار گیرد.با این حال گزارش هایی درباره ی جزئیات روش های پرورش این ماهی (به ویژه در چین) ارائه شده است که نگران کننده به نظر می رسد.

تیلاپیا اغلب فضولات حیوانی را میخورد

گزارشی از سازمان غذا و داروی ایالات متحده آمریکا (FDA) منتشر شده است که نشان می دهد: تیلاپیا ی پرورشی در چین از فضولات حیوانات اهلی تغذیه میکند.

اگرچه استفاده از این روش سبب می شود تیلاپیا به قیمت ارزان تر وارد بازار شود، اما خطر آلوده شدن آن نیز وجود دارد. باکتری هایی مانند سالمونلا که در فضولات حیوانی یافت می شوند، به راحتی میتوانند آب و ماهی پرورشیافته در آن را آلوده کنند. مصرف ماهی آلوده نیز خطر ابتلا به بیماری های ناشی از مسمومیت غذایی را افزایش خواهد داد.

در این گزارش استفاده از فضولات حیوانی به عنوان غذا، به طور مستقیم بهگونهی خاصی از ماهی ارتباط داده نشده بود. با این حال، ۷۳٪ از تیلاپیای وارداتی به ایالات متحده از چین وارد میشود که استفاده از این روش پرورش ماهی در آن متداول است.

تیلاپیا ممکن است آلوده به مواد شیمیایی مضر باشد

مقالهی دیگری از سازمان غذاوداروی ایالات متحده (FDA) گزارش داد: ۸۰۰ محموله از غذاهای دریایی وارد شده از چین به ایالات متحده در سال ۲۰۰۷-۲۰۱۲، برگشت داده شدند که ۱۸۷ مورد از آنها حاوی تیلاپیا بودند.

این مقاله خاطر نشان کرد که در این ماهی ها استانداردهای سلامت گوشت رعایت نشده بود، چرا که همهی آنها به مواد شیمیایی مضر مانند پسماند های داروهای دامپزشکی، فلزات سنگین سمی و افزودنی های غیرمجاز آلوده بودند. گزارش دیگری نیز مصرف ماهی های چینی آلوده به مواد شیمیایی را عامل ابتلا به سرطان دانست.

سخن پایانی در خصوص ماهی تیلاپیا

به جای تیلاپیا از ماهیهایی مانند سالمون، قزلآلا و شاه ماهی استفاده کنید که میزان امگا۳ خیلی بیشتری نسبت به تیلاپیا در هر وعده ی غذایی دارند. از آنجا که نوع طبیعی این ماهیها راحتتر پیدا می شود، فاقد مواد شیمیایی مضری هستند که در تیلاپیای پرورشی وجود دارد.

Reference :

Healthline, available from,

https://www.healthline.comutrition/tilapia-fish#section3